Alacağın temlikinin hükümleri


Alacağın temlikinin hükümlerini üç başlık altında incelemek mümkündür.

a) Temlik Edenin Hukuki Durumu

  • Temlik sonucunda, temlik edene ait bir alacağın bir başkasına (temlik edilene) geçişi sağlanır.

  • Temlik edenin devrettiği alacak nedeniyle sorumluluğu; temlikin karşılıklı (ivazlı) veya karşılıksız (karşılıksız) olmasına ya da bu hususta anlaşma bulunmasına göre Borçlar Kanunu’nda farklı şekilde ele alınmıştır.

  • Temlik ivazlı ise (karşı edimli), temlik eden Borçlar Kanunu’na göre alacağın temlik zamanında mevcut olmasından sorumludur. Alacağın; temlik anında hiç olmamasından, temlik senedinde belirtilen şekilde varolmamasından, dava edilebilir olmamasından, temlik denden başkasına ait olmasından, temlik eden sorumlu tutulur. Alacak kısmen varsa, temlik edilen ancak alacağın varolmayan bölümünü karşılayacak bir tazminat isteyebilir. Temlik edenin sorumluluğu; temlik edilenin bu talebinden vazgeçmesi veya temlik edilen alacağın varolmadığını bilmesi yahut bilmesi gerekmesi ve nihayet alacağın hukuken şüpheli olarak devredilmesi hallerinde sona erer. Temlik edenin, borçlunun ödeme gücünden de sorumlu tutulabilmesi için, bu hususun sözleşme ile kararlaştırılması ya da temlik senedinde yer alması gerekir. Temlik edenin bu sorumluluğu kural olarak sadece temlik edilen karşısında mevcuttur.

  • Temlik ivazsız ise ( bir karşı edim alınmaksızın yapılmışsa) temlik eden alacağın varolmamasından da sorumlu değildir.

  • Temlik eden; temlik edilene, alacak senedini veya alacağı ispata yarayan tüm belgeleri teslim edip, bu alacağın tahsil edilebilmesi için gerekli bilgileri vermek zorundadır.

b) Temlik Edilenin Hukuki Durumu

Temlik edilen asıl alacağa bağlı olan yan (fer’i) haklar ve öncelik (rüçhan) hakları da temlik işlemi sonucunda temlik edilene geçer. Yeni alacaklıya geçecek yan hakların başında alacağa bağlı teminatlar gelir. Rehin ve kefalet bu suretle yeni alacaklıya geçecek başlıca teminat bçimleridir.

Alacağın faizleri de (birikmiş ve temlikten itibaren işleyecek faizler) alacağa bağlı yan haklardır. Bunlar da temlikle birlikte yeni alacaklıya geçer.

Temlik esnasında gerçekleşmemiş cezai şartı talep hakkı, temlikten itibaren yeni alacaklınındır.

Temlik edenin şahsına bağlı olan rüçhan (öncelik) hakları yeni alacaklıya geçmez.

c) Borçlunun Hukuki Durumu

Temlik işlemi borçlunun rızasına bağlı olmamakla birlikte, temlik işlemi sonunda borçlunun alacaklısı değişmiş olması nedeniyle, öncekinden daha kötü duruma düşmemesi için, kanun koyucu borçluyu koruyucu aşağıda özetlenen bazı hükümler getirmiştir.

  • Borçlu; temlikten haberi olmaksızın, önceki alacaklıya veya ardı ardına yapılmış temliklerde sonraki alacaklıya ödemede bulunursa, bu borcundan kurtulmuş olur.

  • Borçlu, temlik dolayısıyla taraflar arasında (temlik eden ile temlik edilen) anlaşmazlık doğması halinde, borcunu mahkemeye yatırarak borcundan kurtulabilir.

  • Borçlu; temliğe istinaden kendisinden ödeme talebinde bulunan şahsa karşı, temliğin geçerli olmadığını ileri sürerek ödemede bulunmayabilir.

  • Borçlunun, alacaklı nezdinde ayrıca doğmuş bir alacağı varsa, buna dayanarak temlik edilene karşı takas beyanında bulunabilir.

Alacağın temlikinin hükümleri” üzerine bir düşünce

  1. merhabalar temlikle ilgili bir sorunumu paylaşmak istiyorum
    csb bakanlığı yapı işlerinde yüklenici firma uhtesinde olan 13.195 tl işin 6.milyom tl hakediş yaptıktan sonra işin geri kalan hakedişlerin tümüne bir bankaya 7.milyon tl bir bankayla kendi aralarında sözleşme yaparak temlik etti banka şb müdürü kendi aralarında düzenledikleri temlik sözleşmesini notere tasdik ettirip onaylatmadan notrerden yapı işlerine posta olarak tebliğ ettirdi kamu ihale kanununda temliklerin noterde düzenlenmesi ve ayrıca devlet harcama mevzuatında ise ödeme yapılacak temliklerin noterce onaylı temliknameye bağlı olması maddelerine muhalefet edilmiştir saymanlık bu temliknameye ödeme yapabilirmi ve ayrıca ita amiri noter onayı olmayan temliknameyi kabul edebilirmi hamdi bekgöz 05327205415

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir